Na podbój rynku metali rzadkich

2006-11-09

12 procent światowej produkcji renu będzie w przyszłym roku pochodziło z KGHM METALE DSI.

Kilkanaście nowych miejsc pracy w oddziale hydrometalurgii w Głogowie.

Kończy się pierwszy etap budowy oddziału hydrometalurgii, w którym z hutniczych odpadów będzie produkowany nadrenian amonu i ren metaliczny. Koszt całej inwestycji wyniesie ponad 10 milionów złotych. To najważniejsze przedsięwzięcie związane z nową strategią KGHM METALE DSI. Firma ma stać się ważnym elementem w zagospodarowywaniu odpadów powstających przy produkcji miedzi.
Uruchomienie produkcji renu to wspólny sukces specjalistów z KGHM Metale DSI w Lubinie oraz naukowców z Instytutu Metali Nieżelaznych w Gliwicach. Szukając sposobu, w jaki można wyodrębnić ten rzadki metal towarzyszący rudom miedzi, opracowano nowatorską metodę: wydzielania renu z hutniczego odpadu, jakim jest tzw. kwas płuczkowy. Cały proces odbywa się w miejscu powstawania odpadów - na terenie głogowskiej huty miedzi. Kwas najpierw się filtruje, a następnie przepuszcza przez specjalne kolumny, wypełnione tzw. jonitami. Właśnie w nich odbywa się ważny etap całego procesu: “wyłapywanie” jonów renu. Następna faza, to wymywanie renu przez wodny roztwór amoniaku. W efekcie stężenie pierwiastka w roztworze wzrasta stukrotnie. Dopiero tak wzbogacony roztwór (eluat renowy) stanowi surowiec do produkcji tego, co jest produktem handlowym – nadrenianu amonu (wzór chemiczny: NH4ReO4) a w dalszej kolejności czystego, metalicznego renu. Początkowo na terenie huty miedzi Głogów przygotowywano tylko roztwór wstępny, z którego nadrenian amonu wyodrębniano w Legnicy w Instytucie Metali Nieżelaznych. Oddział Hydrometalurgii KGHM METALE DSI powstał w grudniu 2005 roku z myślą o usytuowaniu produkcji w jednym miejscu i jej znacznym zwiększeniu. Tegoroczna produkcja planowana jest na poziomie 1,5 tony nadrenianu amonu. W 2007 roku ma się zwiększyć dwukrotnie, a w 2008 roku do 5 ton (w tym 1 tona renu metalicznego).

“Jesteśmy w Polsce jedynym producentem tego rzadkiego pierwiastka, a realizacja zaplanowanych wobec oddziału hydrometalurgii działań, postawi nas również na znaczącej pozycji w tej branży na świecie” – mówi Mariusz Bober, prezes KGHM METALE DSI.

Lubińska spółka już za dwa lata znajdzie się obok dzisiejszych międzynarodowych liderów, koncernów z Chile, Meksyku, Kazachstanu, USA i Chin. Zwłaszcza, że zapotrzebowanie na ren rośnie. Dziś zużywa się na świecie 45 ton tego pierwiastka, w najbliższych latach, według prognoz, wielkość ta wyniesie 70 ton. Nadrenian amonu jest wykorzystywany do produkcji benzyny bezołowiowej – to składnik katalizatorów (tylko w polskich rafineriach zużywa się na nie w ciągu roku ok. 200 kg metalu). Jeszcze szersze zastosowanie ma czysty ren - niezwykle twardy i wytrzymały na wysokie temperatury (topi się w temperaturze 3180 stopni Celcjusza, wrze - w ponad 5600) – służy do budowy turbin samolotów, rakiet wojskowych, satelitów, a nawet osłon statków kosmicznych. Stopy renu wykorzystuje się w urządzeniach, które służą do badania wysokich temperatur, w elementach grzewczych lamp próżniowych, lamp rentgenowskich i czujników. Najwięksi odbiorcy tego metalu na świecie to General Electric, Rolls Royce, Canzon.

Zakończona właśnie budowa instalacji do produkcji nadrenianu amonu na skalę przemysłową w oddziale hydrometalurgii lubińskiej spółki początkowo planowana była na lata 2006 – 2008, jednak ze względu na wyjątkowo dobrą koniunkturę na rynku metali przyspieszono prace. Obecnie trwają przygotowania do pełnego rozruchu. “Oprócz wykonywania prac technicznych, kompletujemy również zespół – szukamy specjalistów chemików i pracowników pomocniczych” – mówi Kinga Litwionek dyrektor oddziału, członek zespołu naukowego, który opracował technologię wydzielania renu z kwaśnych ścieków. Na początku listopada uruchomiono również laboratorium, w którym będą poddawane analizie wszystkie powstające w produkcji roztwory.

To nie koniec inwestycji. Równolegle trwa bowiem budowa nowej instalacji do produkcji eluatów (roztwór wstępny). Będzie gotowa w pierwszym kwartale 2007 roku – znacznie wydajniejsza, pozwoli na zagospodarowanie całości kwasu płuczkowego, powstającego w Hucie Miedzi Głogów II – 25 metrów sześciennych na godzinę (200 tysięcy metrów sześciennych rocznie). W trakcie przygotowań jest również linia do produkcji renu metalicznego z nadrenianu amonu. Jej produktem będzie czysty metal w postaci tabletek. Oddział będzie w stanie wyprodukować około 1 tony renu metalicznego rocznie.

KGHM METALE DSI powstała w wyniku restrukturyzacji grupy kapitałowej KGHM Polska Miedź S.A. poprzez połączenie dwóch funduszy inwestycyjnych: KGHM Metale S.A. i Dolnośląskiej Spółki Inwestycyjnej S.A. Ta ostatnia, utworzona w 1995 roku, miała na celu zarządzanie wydzielanymi z KGHM w ramach restrukturyzacji podmiotami. Wiele z tych firm funkcjonuje dzisiaj samodzielnie na rynku. Obecna strategia KGHM METALE DSI, obok zarządzania kapitałowego podmiotami z własnej grupy, dużą wagę przykłada do działalności produkcyjnej. Spółka zagospodarowuje odpady powstające przy produkcji miedzi – żużle i ścieki hutnicze. Jest znaczącym producentem kruszyw drogowych i renu. Działalność ta mocno wpisuje się w strategię KGHM Polska Miedź związaną z ekologią.

Hydrometalurgia – metoda otrzymywania metali z rud, koncentratów i innych surowców za pomocą roztworów odpowiednio dobranych związków chemicznych. Metody hydrometalurgiczne znajdują zastosowanie w metalurgii metali rzadkich, szlachetnych i nieżelaznych.

REN (Re, rhenium) – szary, ciężki metal, o liczbie atomowej 75, masie atomowej 186,2. Został odkryty jako ostatni z naturalnie występujących pierwiastków w 1925 r. przez parę niemieckich naukowców, Waltera i Idę Noddack. Ren jest chemicznie odporny, rozpuszczalny tylko w kwasach utleniających. W skorupie ziemskiej jest go niewiele – najmniej ze wszystkich metali; w przyrodzie występuje w stanie rozproszonym, głównie w molibdenicie, kolumbicie, platynie rodzimej a także w łupkach miedzionośnych. Metaliczny ren przypomina platynę (i do platynowców upodabnia go gęstość: 21,09 g/cm sześc.). Po wolframie to najtrudniej topliwy metal. Światowe zasoby renu szacuje się na ok. 17 tys. ton – największe w Chile (tam też ma siedzibę największy producent, firma Molymet), USA, Kanadzie, Kazachstanie, Rosji, Uzbekistanie i Peru.

Źródło: Biuro Prasowe